Drawdown bình thường hay chiến lược mất hiệu lực? Nhà giao dịch làm thế nào dùng tư duy xác suất để đánh giá chuỗi thua lỗ liên tiếp

Bạn đã luôn sử dụng một chiến lược giao dịch đã được kiểm chứng trong thời gian dài.

Hôm nay, bạn đã liên tiếp thực hiện vài lệnh giao dịch theo tín hiệu hệ thống, nhưng kết quả là tất cả đều dừng lỗ và thoát lệnh.

Tài khoản xuất hiện drawdown, và những tín hiệu vào lệnh quen thuộc bỗng nhiên có vẻ cũng không còn hiệu quả.

Vào những lúc như vậy, con người rất dễ nảy sinh nghi ngờ: chiến lược có phải đã mất hiệu lực? Có nên thay đổi tham số, thậm chí đổi phương pháp?

Nhưng hãy nhìn xa hơn: trong 100 lệnh giao dịch trước đây, chiến lược này có 55 lệnh có lợi nhuận và 45 lệnh thua lỗ; với tỷ lệ lời/lỗ đã định, tổng thể lợi nhuận vẫn duy trì tích cực.

Vậy thì vài lệnh thua lỗ hôm nay chưa chắc đại diện cho việc hệ thống có vấn đề. Bởi vì nhìn từ lịch sử, thua lỗ vốn đã là một phần trong kết quả bình thường của hệ thống giao dịch này.

Đây chính là tư duy xác suất trong giao dịch.

Tư duy xác suất: không phải mọi lệnh đều phải đúng

Không chiến lược nào có thể đảm bảo lệnh tiếp theo sẽ có lợi nhuận. Một hệ thống có kỳ vọng dương không có nghĩa là mọi lệnh đều thắng, thậm chí không có nghĩa là tuần nào cũng thắng.

Nó có nghĩa là, với điều kiện chiến lược và cách thực thi tương đối ổn định, khi số lượng mẫu giao dịch tăng lên, kết quả tổng thể sẽ có nhiều cơ hội thể hiện lợi thế dài hạn hơn.

Nếu trong 100 lệnh trước đây có 45 lệnh thua lỗ, thì thua lỗ chưa chắc là bất thường, mà cũng có thể là một phần của vận hành bình thường.

Điều thực sự cần quan tâm là: tỷ lệ thắng có còn phù hợp với biểu hiện ban đầu không? Tỷ lệ lời/lỗ có hợp lý không? Drawdown tối đa có vượt quá phạm vi lịch sử không?

Nhưng thua lỗ từng lệnh vẫn chưa phải là điều thử thách con người nhất.

Điều thực sự khiến người ta nghi ngờ chiến lược thường là thua lỗ liên tiếp.

Giả sử một chiến lược chỉ có tỷ lệ thắng 40%, nhưng tỷ lệ lời/lỗ đạt 2:1.

Xét theo kỳ vọng dài hạn, nó vẫn có thể là một chiến lược có kỳ vọng dương.

Nhưng vì xác suất thua lỗ từng lệnh lên tới 60%, xác suất ba lần thua lỗ liên tiếp thực tế là 21.6%.

Nếu một tuần giao dịch 15 lệnh, trong giả định mỗi lệnh độc lập với nhau và tỷ lệ thắng không đổi, xác suất gặp ít nhất một lần “ba lần thua lỗ liên tiếp” trong một tuần thậm chí có thể đạt khoảng 85%.

Nói cách khác, thua lỗ liên tiếp không nhất thiết có nghĩa là chiến lược mất hiệu lực; nó có thể chỉ là kết quả xác suất bình thường có thể xuất hiện trong hệ thống giao dịch này.

Phân biệt drawdown bình thường và chiến lược mất hiệu lực

Hiểu xác suất không có nghĩa là mọi khoản thua lỗ đều bình thường. Điều quan trọng là phân biệt: drawdown bình thường, hay chiến lược mất hiệu lực?

Drawdown bình thường: giao dịch vẫn được thực hiện theo các quy tắc ban đầu, thua lỗ không lệch rõ rệt so với biểu hiện thống kê trong quá khứ.

Ví dụ, chiến lược theo xu hướng dễ dừng lỗ liên tiếp trong thị trường đi ngang; nếu mức drawdown và tần suất thua lỗ vẫn nằm trong phạm vi thống kê lịch sử và khả năng chịu rủi ro, thì nhiều khả năng đó là drawdown bình thường của chiến lược.

Chiến lược mất hiệu lực: nếu tỷ lệ thắng tiếp tục giảm, drawdown rõ ràng vượt qua phạm vi lịch sử, hoặc logic giao dịch vốn có hiệu lực không thể lặp lại trong thời gian dài, thì cần đánh giá lại xem lợi thế của chiến lược có đang suy yếu hay không.

Để đánh giá chiến lược có mất hiệu lực hay không, không thể chỉ nhìn hôm nay thua lỗ mấy lệnh, mà cần đặt biểu hiện hiện tại trở lại so sánh với ghi chép dài hạn. Thua lỗ ngắn hạn cần được chấp nhận; chỉ bất thường dài hạn mới đáng đánh giá.

Nhưng không ít trader sau chuỗi thua lỗ liên tiếp, khi chưa kịp hoàn thành việc đánh giá với đủ mẫu, đã bắt đầu sửa tham số, chuyển đổi chiến lược.

Kết quả có thể là: chiến lược cũ chưa được kiểm chứng đầy đủ, chiến lược mới lại bị từ bỏ vì thua lỗ ngắn hạn, cuối cùng không có phương pháp nào được thực thi ổn định.

Một lệnh lợi nhuận cao không bằng tính nhất quán dài hạn

Nếu một lệnh giao dịch kiếm được đặc biệt nhiều, có phải điều đó đại diện cho biểu hiện rất tốt? Không hẳn.

Một lần bắt được xu hướng lớn có thể khiến tài khoản tăng rõ rệt trong ngắn hạn.

Nhưng nếu lợi nhuận của cả giai đoạn gần như đều đến từ một lệnh này, còn các lệnh khác biến động rất lớn, thì cấu trúc lợi nhuận như vậy chưa chắc ổn định.

Hai trader có lợi nhuận cuối cùng giống nhau: một người nhờ một lần vào vị thế lớn, một người nhờ nhiều lần thực thi ổn định. Con số giống nhau, nhưng câu trả lời cho “giai đoạn tiếp theo có thể tái lặp hay không” hoàn toàn khác.

Giao dịch dài hạn không thể chỉ nhìn đã kiếm được bao nhiêu tiền, mà còn phải xem lợi nhuận được kiếm ra như thế nào.

EagleTrader Max đang quan tâm đến điều gì

EagleTrader Max ra mắt gần đây, khác với mô hình cần nhiều vòng đánh giá, cho phép trader bước trực tiếp hơn vào quy trình giao dịch và chia sẻ lợi nhuận.

Nhưng giảm bớt quy trình đánh giá không có nghĩa là chỉ quan tâm đến con số lợi nhuận cuối cùng.

Trong các quy tắc của Max, tính nhất quán của lợi nhuận là một điều kiện quan trọng.

Nó không yêu cầu ngày nào cũng kiếm lợi nhuận như nhau, mà là tránh để tổng lợi nhuận phụ thuộc quá mức vào một lệnh giao dịch đặc biệt nổi bật.

Nếu phần lớn lợi nhuận đến từ một lần rủi ro cao hoặc một xu hướng lớn mang tính tình cờ, thì con số lợi nhuận chưa chắc có thể phản ánh đầy đủ biểu hiện giao dịch dài hạn.

Ngược lại, khi lợi nhuận đến từ nhiều lần thực thi tương đối ổn định, mới có thể thể hiện một phương thức giao dịch có tính liên tục hay không.

Điều này cũng là cùng một logic với tư duy xác suất: năng lực giao dịch không được chứng minh qua một kết quả đơn lẻ, mà được thể hiện dần dần qua một nhóm giao dịch.

Khi thua lỗ liên tiếp, đừng vội phủ nhận toàn bộ hệ thống bằng kết quả ngắn hạn; khi một lệnh lãi lớn, cũng đừng vì một lần bùng nổ mà đánh giá quá cao năng lực của chiến lược.

Điều mà tư duy xác suất thực sự giúp nhà giao dịch xây dựng là một cách đánh giá dài hạn hơn:

Nhìn vào một nhóm giao dịch, chứ không phải một giao dịch;

Xem mức drawdown có còn nằm trong phạm vi hợp lý hay không, chứ không phải hễ thấy thua lỗ là lập tức thay đổi hệ thống;

Xem lợi nhuận có thể lặp lại một cách bền vững hay không, chứ không chỉ chú ý đến một lần kiếm được bao nhiêu.

Đây cũng chính là ý nghĩa của tính nhất quán lợi nhuận.

Dù là chiến lược giao dịch, hay yêu cầu về tính nhất quán lợi nhuận của EagleTrader Max , thì điều được quan tâm cuối cùng đều không phải là một kết quả tình cờ, mà là: cách giao dịch này có thể được sao chép liên tục trong điều kiện rủi ro có thể kiểm soát hay không.

Bài viết này là nội dung phổ biến kiến thức về tâm lý giao dịch, không cấu thành bất kỳ lời khuyên đầu tư nào. Giao dịch có rủi ro, hiệu suất trong quá khứ không đại diện cho kết quả tương lai.